Invest

ไม่มีอคติจริงๆ  หรือแค่คิดไปเอง ?

Salaryman Estator 2019-07-31 09:23:07

 

เราตัดสินใจแบบไม่มีอคติจริงๆ หรอ? หรือเราแค่คิดไปเองว่าเราไม่มีอคติ...

 

เราทุกคนมีเรื่องให้ต้องตัดสินใจแทบจะทุกชั่วโมง กินอะไรดี? ไปทางไหนดี? ลงทุนอะไรดี? ซื้ออะไรดี? ใครเป็นคนดีน่าคบ?... การตัดสินใจกำหนดทุกการกระทำของเราและผลที่ตามมาเสมอ ---- "คุณภาพการตัดสินใจเลยเป็นตัวกำหนดคุณภาพชีวิต" แต่ผมกลับพบว่า จริงๆ แล้ว เราตัดสินใจแบบมีอคติตลอด ไหงงั้น!!!? เดี๋ยวผมจะมาเล่าให้ฟังครับ

 

ตั้งแต่โตขึ้นมา ผมมักถูกสอนเสมอว่า "คนเราต้องตัดสินใจแบบไม่มีอคตินะ โดยเฉพาะถ้าอยากเป็นผู้นำในองค์กร" คำพูดนี้ไม่ผิดครับ ถูกต้องทุกอย่าง แต่มันทำจริงไม่ได้ พูดง่ายแต่ทำยากมากกกกก

 

เราต้องใช้สมองในการตัดสินใจ แต่ตัวสมองเองนี่หละครับที่โคตรจะอคติ มันถูกฝึกให้ตัดสินใจตามแบบที่เราอยากให้เป็นมาตั้งแต่เกิด แล้วเราจะไปตัดสินใจแบบไม่มีอคติได้ยังไง?

 

ไม่ต่างอะไรกับการพยายามไม่ให้แดดร้อน มันเป็นไปไม่ได้! สิ่งที่เป็นไปได้คือหาครีมกันแดดมาทา หาหมวกกับแว่นกันแดดมาใส่ เพื่อลดผลกระทบ หรือไม่ก็ไปชายหาดอาบแดด Enjoy มันซะเลย

 

วิธีที่เป็นไปได้สำหรับผมในการตัดสินใจที่ดีคือ "ยอมรับว่ามันมีอยู่ แล้วหาทางจัดการกับมัน"

 

เริ่มจากการรู้ว่าอคติแบบไหนบ้างที่เราเป็นบ่อยๆ

แบบแรกที่ผมเห็นคือ ตัดสินใจโดยคิดว่าอะไรคล้ายๆ เราแล้วจะดีเสมอ ส่วนอะไรที่ต่างจากเรา ถ้าไม่จำเป็นอย่าไปยุ่ง เรียนที่เดียวกับเราน่าจะเก่ง คนนี้คิดเหมือนเราต้องถูกแน่ คนนี้จบวิศวะเหมือนเรารับเข้าทำงานดีกว่า คนผิวดำน่ากลัว

 

อีกแบบที่เห็นบ่อยคือ อคติจากประสบการณ์ในอดีต เคยกินผักตอนเด็กแล้วขมมากไม่กินดีกว่า เคยทำดีแล้วไม่ได้ดีอย่าไปทำมันเลย เคยเห็นตลาดหุ้นพังตอนต้มยำกุ้งมาแล้วอย่าไปเล่นเลยหุ้น

 

ถ้าเรายอมรับว่าอคติจากความคล้าย และประสบการณ์มีอยู่จริง เราจะรู้ว่าก่อนจะตัดสินใจอะไร เราควรฟังความคิดเห็นคนอื่นก่อนเสมอ โดยเฉพาะคนที่หวังดีกับเราและคนที่ไม่เหมือนเรา ไม่ได้ให้ฟังเพื่อทำตามเค้านะครับ! ยังไงเราก็ต้องเป็นตัวของตัวเอง แต่ฟังเพื่อเปิดใจแล้วเก็บมาคิดทบทวน

 

อคติเพราะความขี้เกียจ อันนี้คนส่วนใหญ่มองข้ามแต่เป็นกันบ่อยมาก เคยไม๊ครับเวลาเจออะไรที่ตัดสินใจยากๆ ดูยุ่งเหยิงสุดๆ เราก็เลย "ปล่อยไปตามหัวใจ" เล่นง่าย ตัดสินใจไปแบบปิดตาจิ้ม อะไรใกล้มือสุดคว้าอันนั้น แล้วก็บอกตัวเองว่า มันต้องเป็นการตัดสินใจที่ถูกต้องแน่ๆ

 

ถ้าเรายอมรับว่าอคติจากความขี้เกียจมีอยู่จริง เราจะรู้ว่าก่อนจะตัดสินใจอะไรสำคัญๆ เราต้องวิเคราะห์ข้อมูลรอบด้านก่อนเสมอ ถ้าข้อมูลมันไม่ได้สนับสนุนสิ่งที่เรากำลังจะทำเลย ต้องมาทบทวนการตัดสินใจกันใหม่ครับ

 

อคติแบบสุดท้ายที่ผมเห็นทุกวันคือ อคติจากความกลัวและความโลภ อันนี้เห็นชัดมากในหมู่นักลงทุนก่อนซื้อหุ้นรู้สึกว่าหุ้นถูกถ้าไม่รีบซื้อราคาจะขึ้นไปไกลเลยซื้อมา ผ่านไปวันเดียวกลัวหุ้นตกรู้สึกกังวล ผ่านไปอีกวันหุ้นราคาขึ้น 2% กลัวกำไรหายขายซะเลย

 

จริงๆ แล้ว 3 วันนี้อาจไม่ได้มีอะไรเปลี่ยนแปลงไปเลย นอกจากความกลัวและความโลภของเราเอง อคติแบบนี้ไม่ได้มีแต่ในตลาดหุ้นนะครับ ชีวิตประจำวันก็มีให้เห็นบ่อยๆ พอเห็นของ Sales ซื้อ 2 แถม 1 รีบซื้อมาโลดดดด 3 อัน จนลืมคิดไปว่าได้ใช้แค่อันเดียว สุดท้ายต้องมานั่งคิดอีกว่าจะใช้อีก 2 อันยังไงดีให้รู้สึกคุ้มที่ซื้อมา :) 

 

ถ้าเรารู้ว่าอคติยากความโลภและความกลัวมีอยู่จริง เราจะไม่ด่วนตัดสินใจตอนที่อารมพุ่งพล่าน แต่จะชะลอ ลองดูว่าผ่านไปซักวันนึงพออารมเริ่มปกติเราจะยังคิดเหมือนเดิมรึเปล่า

 

ลองเอาไปปรับใช้ดูนะครับ เชื่อผมเถอะว่าคนเราทุกคนมีอคติในการตัดสินใจ อย่าไปพยายามหนี แค่รู้ว่ามันมีอยู่และจัดการมันให้ดี

 

สุดท้ายขอฝากไว้ ทุกอย่างต้องมีสมดุลครับ อย่าตึงเกินไป เรื่องเล็กๆ น้อยๆ ในแต่ละวันปล่อยสมองเรามันมีอคติไปเถอะครับ เอาแค่เรื่องใหญ่ๆ ที่มีผลกับชีวิตเราในระยะยาวก็พอ ที่เราจะต้องมานั่งซีเลียส ระวังไม่ให้อคตินำพาเราไปผิดทาง

 

หวังว่าบทความนี้จะเป็นประโยชน์กับคุณครับ
#SalarymanEstator

>> ช่องทางในการติดตามข่าวสาร <<
ไม่พลาดข่าวสำคัญ แค่กดเป็นเพื่อนกับ ไลน์ @livinginsider ที่นี่

บทความอื่นๆ

LivingStock Application

ค้นหาล่าสุด

ทําเลที่ถูกค้นหามากที่สุด

แสดงทั้งหมด

พระราม 9 เพชรบุรีตัดใหม่

พระราม 9 เพชรบุรีตัดใหม่ RCA ศูนย์วิจัย คลองตัน

สุขุมวิท อโศก ทองหล่อ

สุขุมวิท อโศก ทองหล่อ เอกมัย พร้อมพงษ์ ประสานมิตร

อ่อนนุช อุดมสุข

อ่อนนุช อุดมสุข พระโขนง บางจาก ปุณณวิถี

เกษตรศาสตร์ รัชโยธิน

เกษตรศาสตร์ รัชโยธิน เสือใหญ่ เสนานิคม วังหิน รัชวิภา บางเขน

นวมินทร์ รามอินทรา

นวมินทร์ รามอินทรา แฟชั่นไอส์แลนด์ วัชรพล สายไหม หทัยราษฎร์ สุขาภิบาล 5

สะพานควาย จตุจักร

สะพานควาย จตุจักร หมอชิต ประดิพัทธ์ อินทามะระ